Category Archives: Arimaha Bulshada

SAWIRRO: Reer Cabudwaaq oo dibad bax ku taageeray go’aanka Madaxweyne Xaaf ee Khaliijka

 

Dibax ballaaran oo maanta ka dhacay magaalada Cabudwaaq ee ka tirsan maamulka Galmudug ayaa waxaa lagu taageerayey Madaxweyne Ahmed Ducaale Geelle “ Xaaf” oo dhawaan go’aan uu soo saaray muran badan uu ka dhashay.

Dadweynaha Cabudwaaq ayaa sheegay inuu Madaxweyne Xaaf yahay mas’uulka ugu sareeya siyaasada Galmudug, isagana uu yahay shaqsiga mudan in looga danbeeyo go’aanada uu ka qaatay arrimaha Khaliijka.

“ Dadku madax ayey leeyihiin, waxaana madax u ah Madaxweyne Xaaf,haddii uu isaga go’aan masiiri ah inoo gaaray waa in lagu raacaa, ee ma ahan in dowlada dhexe ku kicisaa kuwii isaga ka hooseeyey” ayuu yiri siyaasi Cali Ceelbuur oo ka mid ahaa dadkii la hadlay dibadbaxayaasha.

Dhinaca kale, dowlada Soomaaliya ayaa lagu eedeeyey inay wado faragelin ka dhan ah maamulada taageeray xulufada Sacuudiga iyo Imaaraadka, iyaddoo dowlada si cad go’aankeeda dhexdhexaadnimada uu u yahay mid taageero u ah Qatar.

“ Reer Cabudwaaq oo aan kala harin ayaan codkooda ku sheegayaa in Madaxweyne Xaaf garabkiisa aan nahay, oo ku raacsanahay go’aankiisa, wixii hoggaankiisa qalqalgelinayana meel ayaan uga soo wada jeesaneynaa” ayey tiri Khadra Warsame Ashkir.

Baabuur lagu wada dhejiyey sawirada Madaxweyne Xaaf oo lagu rakibay sameecado laga maqlayo buraanbur lagu ammaanayo Madaxweyne Xaaf iyo isbaheysiga Sacuudiga ayaa magaalada ay la dhexmareen dibadbaxaayasha Cabudwaaq. Waxaana Buraanburkaasi tirineysa Maymuun Abdiqaadir.

Tan iyo markii uu soo baxay khilaafka ka dhashay go’aanka Madaxweyne Xaaf we Khaliijka ayaa waxaa dibadbaxyo kala duwan oo lagu taageerayo ka dhaceen magaalooyinka Galkacyo, Cadaado iyo Cabudwaaq. Waxaana wali socda xiisado siyaasadeed oo ka dhex socda magaalada Cadaado.

Wariye: Mahad Xasan Diini,

Radio VOS, Caabudwaaq,

 

 

Sanbalolshe oo musharaxiin xigtadiisa ah u wada Hirshabeelle iyo Farmaajo oo ku raacay.

 

 

Dowlada uu hoggaamiyo Madaxweyne Maxamed Abdillahi Farmaajo ayaa waxaa iminka kusoo baxay fadeexad ballaaran oo la xiriirta qorshaheeda ku aadan doorashada Madaxweynaha ee Hirshabeelle, kadib markii ay qabiilka Xawaadle ka dhex abuureen colaad hor leh.

Taliyaha nabadsugida dowlada Soomaaliya oo ah shaqsi qabyaalad iyo fudeyd isku darsaday ayaa bilaabay in Farmaajo ka dhaadhiciyo in laba nin oo ilmo adeeradiis ah mooyee musharixiinta kale ee Xawaadle meesha laga saaro, isagoona si gaar ah ugu gudbiyey in la taageero Dahir Abdulle Cawaale iyo Abdi Farax Laqanyo, oo labadaba ah rag aan hoggaamin siyaasadeed laheyn.

Dahir Abdulle iyo Abdi Farax Laqanyo

” Farmaajo waxa uu dadka deggan Hirshabeelle la rabaa burbur joogta ah, isagoona bilaabay inuu qabyaalad qayaxan kala dhex dhigo dad wada dhashay, iyaddoona taasi ka dhigeysa hoggaamiye fashil u joog ah” ayuu yiri Maxamed Ali Nuur, oo ka mid ah siyaasiyiinta ku sugan magaalada Jowhar.

Dhinaca kale , waxaa uu sheegay in dadka hirshabeelle ay diyaar u yihiin ka tashiga shirqoolka ay usoo maleegayaan Farmaajo iyo Sanbalolshe, waxaana xildhibaanada hirshabeelle ka go’an inay dadka u dooraan shaqsi dadka deegaanka guul u horseedi kara.

Dowlada ayaa siyaasiga Cali Ware saartay cadaadis xoogan, maadaama uu yahay siyaasi saameyn ballaaran ku leh Hirshabeelle , gobollada kale ee Soomaalida iyo mida beesha caalam kaba.

Musharax Cali Waare

“Cali Ware , waa rajada kaliya ee u hartay Hirshabeelle, waxaana uu horey u noqday Musharixii doorashada Madaxweyne kula tartamay Cali Cabdulahi Cosoble, iyaddoo dowladii markaasi jirtayna ay dagaal la mid ah midka dowladan cusub ku heyso lagu qaaday, haddana waxaa uu muujiyey biseylkiisa siyaasadeed, oo kama quusan wax u qabadka shacabkiisa” ayuu yiri Nabadoon Muuse Janaqow.

Jowhar ayaa ah meeshii ay kasoo bilaabatay kelmada caanka baxday ee aheyd ” Ar Farmaajo iigeeya” , taasi oo muujineysay rajada ay dadka Hirshabeelle ka qabeen Farmaajo, haddase taasi waxaa uu Madaxweynaha ugu baddelay rajo tir iyo la dagaalanka hoggaamiyayaasha dadkaasi horumarka u horseedi lahaa.

 

XOG: Qatar iyo Taakulaynta Aragagexisada

Qatar Waa dawladaw yar oo dadkeedu 300 oo kun yahay. Laakiin waxay leedahay dhaqaale aad u fara badan. Waxaa kaydkeeda dhaqaale lagu qiyaasaa in 300 oo bilyan oo doolar. Waxay leedahay Gaas Dabiiciga kan labaad ee Aduunka ugu badan marka laga tago Ruushka. Sanadkii 1995 ayaa talada dalka waxaa Afganbi kula wareegay Sh Xamad oo ah odayga dhalay Amiirka hataan xilka haya ee Sheekh Tamim Bin Xamad. Sheekh Xamad wuxuu dalkiisa u jeexay siyaasad ka duwan siyaasadaha dawladaha kale ee Khaliijka. Si uu saamayn ugu yeesho loona maqlo magaca dalkiisa oo aad u yare e Qatar wuxuu ka hawl galay siyaasad labo dhinac ah.

Awooda dabacsan/ Warbaahinta

Sheekh Xamad wuxuu furay warbaahinta Aljazeera oo lagu soo ururiyey xubno mucaarad ku ahaa dawladaha dalkooda oo isugu jira Islaamiyiin iyo Qowmiyiin. Waxay Jazeera ka dhigteen minbar laga dumiyo dawladaha Carabta, gaar ahaan kuw Khaliijka. Aljazeera waxay wax ka sheegtaa dawladaha Carbeed oo idil marka laga reebo Qatar. Wax xil ah iskama saaran xirfada iyo mihnada looga baahnaa warbaahin. Taasi waxay sababtay in ay isku dhacaan dhamaan dawlidihii Carbeed. Jazeera waxay kaloo buunbuunisaa aadna u baahisaa fariimaha iyo ficilada kooxaha argagexisada sida Alqaacida, Daacish, Shaabaab, Jabhatul Nusra iwm.

Awooda adag/ Kooxaha Argagexisada

Qatar si ay saamay u yeelato waxay taageero buuxda siisaa kooxaha Argagexisada ah, sida Alqaacida, Daacish, Alshabaab, Nusra, Jamaacatul Islaam. Arrinkaas Qatar waxay ku raadinaysaa in ay saamay ku kasbato. Madaxda Ururka Alshabaab ee Soomaaliya Waa geed fadhi u ah dalka Qatar. Qoysaska madaxda Alshabaab iyo ninkii ka baxaba waxay ku sugan yihiin dalka Qatar. Arrimaha xiriir ka Alshabaab iyo Qatar waxaa saldhig u ah Fahad Yaasiin oo u shaqayn jiray taleefishanka Aljazeera haatana ah agaasimaha Xafiiska Madaxweyne Farmaajo. Fahad wuxuu ku qasbay Farmaajo in uu Amiirka Qatar ka codsado in ay dhexdhexaadiyaan Dawlada iyo Alshabaab. Shirkii ay dawladaha Masar, Sacuudiga, Imaaraadka Carabta iyo Baxrayn ku yeesheen magaalada Qaahira 5tii Bishii Juulaay ee 2017 waxay ka soo saareen bayaan ay ku cadaynayaan in Qatar ay taakulayso ururada Xagjirka ah ee dalalka Ciraaq, Suuriya, Liibiya, Yemen iyo Soomaaliya. Dhamaan dawladaha kale jawaab buuxda ayey arrinkaas ka bixiyeen, marka laga reebo Dawlada Soomaaliya oo ka gaabsatay arrinkaas. Taasi waxay cadayn u tahay in Dawlada Soomaaliya aysan ku dhiiran karin Dawlada Qatar oo aysan runta u sheegi karin.

Qatar waxay taakulayn dhaqaale, tababar iyo xiriirba siisa Kooxda Alshabaab. Dhinaca warbaahinta ayey Qatar ka caawisaa Alshabaab, iyadoo u tababarta isla markaana maalgelisa warbaahinta Kooxda Alshabaab. Warbixino kala duwan oo laga helayo ilo sirdoon ah ayaa tilmaamaya in ay Qatar bil walba siiso Alshabaab lacag ku dhow 2 Milyan oo doolar.

Dadwaynaha Soomaaliyeed waxay aad ula yaabeen sababta keentay in Dawlada Soomaaliya ay la safato Dawlada Qatar oo taakulaysan Alshabaab. Taas macnaheedu waa in ay Dawlada Farmaajo doonayso in dhibka, dilka iyo xasuuqa Shacabka Soomaaliyeed sii socdo.

Dawladaha Masar, Sacuudiga iyo Imaaraadka waxay Soomaaliya u soo direen Safiiro buuxa, halka ay Dawlada Qatar ilaa hataan u quuri waysay in ay Soomaaliya u soo dir Safiir. Waxay kaloo dawladahaasi dhaqaale iyo taageero diblomaasiyadeed la garab taagan yihiin Dawlada Soomaaliya, halka Qatar ay Aragagexisada taageerto. Ugu yaaraan 500 milyan ayaa Soomaaliya ka soo gasha xoolaha ay Sacuudiga u dhoofiyaan, halka 2bilyan ee lacagaha xawaaldaha ay marin u tahay dalka Imaaraadka Carabta. Waxaa maalmahan isi soo taraya baaqyo kala duwan oo bulshada Soomaaliyeed ka imaanaya kuwaasoo ku baaqaya in Dawlada Soomaaliyeed ay xiriirika u jarto Dawlada Qatar

Beesha Abgaal oo xawaadle usoo raaceysa qabiilkii ay isku dhacaanba

Odayaasha iyo waxgaradka beesha Xawaadle ayaa eedeyn kulul u jeediyey beesha Abgaal, kuwaasi oo xiisada siyaasadeed ee ka aloosan Hirshabeelle ka hiiliyey Madaxweyne Ali Abdillahi.

Warka kasoo baxay beesha Xawaadle ayaa la xiriiray in muranka hadda jira uu dhexmaray beelo Xawaadle la deggan Hiiraan, oo Madaxweyne Cosoble kula dagaalay dano gaar ah oo ay leeyihiin, balse taasi markii uu ganafka u daruuray ay dagaalka usoo wateen beesha Abgaal.

” Reero wada deggan Hiiraan inay Xawaadle usoo raacaan, haddana ay dhahaan maamul ayaa isla dhisaneynaa waa riyo aan u shaqeyn doonin, waana godob ay ku xisaabtami doonaan Abgaal iyo Xawaadle” ayaa lagu yiri warsaxaafadeedka Beesha Xawaadle.

Dhinaca kale, waxaa ay waxgaradka iyo odayaasha beesha Xawaadle ugu baaqeen Abgaal inaysan cadaawad kala dhexeyn usoo raacin qabiilo kale.

 

Beelaha Abgaal iyo Xawaadle ayaa ah labada reer ee ugu awooda badan deegaanada Hirshabeelle, waxaana muuqata iminka inay beelaha kale la kala safan yihiin.

 

Cosoble ayaa haddii lagu adgeyso inuu dhacay waxaa dhici karta in maamulka Hirshabeelle burburo, in kuwa garabkiisa ay rideen iyagana meesha ka baxaan ama xal siyaasadeed oo looga noqonayo wixii dhacay la sameeyo.

Khilaaf weyn oo soo kala dhexgalay Maamulka Ahlusunna iyo Madexweyne Farmaajo iyo Ahlusunna oo digaalki Xeraale ku eedaysay in Dowlada qayb ka aheed.

Warar naga soo gaaraaya Villa Soomaaliya ayaa tibaaxaaya in khilaaf xoogan uu soo kala dhexgalay Maamulka Farmaajo iyo Kuwa Ahlusunna ee ka arrimiya Gobaladda Dhexe ee Dalka Soomaaliya.

Xiriir ka Madaxweyne Farmaajo iyo Madaxda Ahlusunna oo horay u ahaa mid fiican ayaa bilihii udanbeeyay soo xumaanaayay kadib markii Ahlu Sunna ku eedaysay madaxweyne Farmaajo in oo fulin waayay heshiis ay horay ugaleen.

Kilaafkaan ayaa sii xoogaystay kadib markii ay ciidamada Nabad sugida ee Soomaaliya ee NISSA oo fadhigoodu yahay Dowlad Gobaleedka Galmudug ay si toos ah ooga qayb qaateen Dadaalkii Dadka badan ku dhinteen ee ka dhacay Magaalada Xeraale ee Gobalka Galguduud.

Wada hadal dhanka telephone ka ah ee dhex maray madaxweyne Farmaajo iyo Madexweynaha Maamul Gobaleedka Gobalada Dhexe/Ahlusunna ayaa ku dhamaaday natijo la,aan kadib markii Ahlusunna ku eedeysay Farmaajo in uu maray wadadii Dowladii Xasan Sheikh, asagoo kabaxay balan ay horay uwada digteen.

Hada ka hor ayay aheed markii ay digaala noocaan oo kala ah ka dhaceen Degmooyinka Caabudwaaq, Guriceel iyo Dhuusamareeb kuwaas oo Maamul Gobaladda dhaxe ee Ahlusunna ay ku eedeeyeen Dowladii waqtigaa jirtay.

Maamulka Gobalada dhaxe ee Ahlusunna ayaa sidookale Farmaajo ku eedaysay in uu gacanta u galay ururka Al-ictisaam oo horay loo oran jidhay Al-ixitixaad Al-islami kaas oo xurguf dhanka mabaadiida ah kala dhaxayso Ahlusunna

Madaxweyne Farmaajo ayaa ka dalbaday maamulka Ahlusunna in ay wada hadlaan wixii khilaaf iyo tabasha ahna hoos loo dhameeyo.

Xafiiska Wararka
Caabudwaaq Galguduud

Daawo: Beesha Cawlyahan oo Banaanka keentay Xiriirka ka dhaxeeya Itoobiya, Ileey iyo Axmed Madoobe.

Siyaasiyiin iyo waxgarad kasoo jeeda Beesha Cawlyahan, oo kulan ku yeeshay Magaalada Garissa ayaa si weyn uga horyimid hanaanka ay wax u maamulaan Cabdi Ileey iyo Axmed Madoobe, iyago ku tilmaamay ineey yihiin Jawaasiis Itoobiya u adeegta.

Waxgaradkani iyo siyaasiinta kulmay ayaa dhinaca kale isku soo hadalqaaday sidii shabaab looga xoreyn lahaa Gobolka Jubada Dhexe o ay sheegeen in Axmed Madoobe iyo shabaabku ay heshiis kuyihiin inaan loo dhaqaaqin caasiamdda gobolkaas e Bu’aalwe.

Kulanka waxaa ka qeybgalay Ugaaska Beesha Cawlyahan Ugaas Qorane iyo Siyaasiyiin ay kamid yihiin Faarax Macalin Daraawa, Nadif aadan Jaamac oo ah Gudoomiyaha Garissa iyo Xoghayaha Guud ee IGAD Ambasador Maxabuub Maalin.

Hoos Kadaawo kulankani.

XOG: Kheyre iyo Axmed Madoobe oo isku fahmi waayay waxa laga yeelaayo ciidanka ku xareysan Duleedka Kismaayo. ” Daawo”

Dhawaan waxaa Booqasho ku tagay Magaalada Kismaayo Raisal Wasaaraha Soomaaliya Mudane Xasan Cali Kheyre, kaasi oo muddo sadex cisho ah halkaasi ku sugnaa.

Kheyre ayaa lakulmay Hogaamiyaha Jubbaland axmed Madoobe iyo xubno ka tirsan maamulkiisa, inkastoo aan si rasmi ah loo ogeyn waxa rasmiga ah ee ay kawada hadleen.

Waxaa jira xogo qarsoon o sheegaya in Kheyre uu axmed madoobe kala hadlay Ciidamada Xoogga dalka ee Xabsi guriga ku ah Duleedka Magaalada Kismaayo, kuwaas oo uu axmed codsaday in Xitaa aan lagu soo hadal qaadin, warkaas oo uu Kheyre aad uga naxay.

Xubno Kheyre ka agdhaw ayaa inoo sheegay in wajigiisa ay caro abdan soo fuushay, isagoo ugu dambeyn go’aan ku gaaray in uu madaxweyne Farmaajo talo kula laabto, arintaas oo lafilaayo markii uu muqdisho kulaabto inuu ka ahwlgalo.

Hoos ka daawo Muuqaal muujinaya Xogtani qarsoon.

 

Daawo: Ambasador Owliyo oo Aflagaado iyo Cay kala dul-dhacay Siyaasi la doodayay.

TV ga RTN ayaa dhawaan qabtay Dood dhexmareysay Ambasador Owliyo oo kamid ah siyaasiyiinta soomaaliyeed iyo siayasi Da’yar oo falanqeeya arimaha Siyaasadda laguna magacaabo mudane Axmed Shakuul.

Owliyo ayaa markii doodu kululaatay aflagaado kala duldhacay Siyaasigii la doodayay, isagoo ku tilmaamay Jokoraa arintaas oo dhaawacday hanaan socodkii dooda.

Doodani oo aheyd mid xiiso gooniyaad leh Hoos Kadaawo.

TOP News: Wasiir Kuxigeenka Bartoolka Soomaaliya oo la kulmay Xoghayaha Arimaha Dibadda ee Mareykanka.

Magaalada Istanbuul ee Dalka Turkiga waxaa kulan Muhiim ah ku yeeshay Xoghayaha Arimaha Dibadda ee Mareykanka, Red Telerson iyo Wasiir Kuxigeenka Macdanta iyo Batroolka ee Soomaaliya Mudane Maxamuud Cabdiqadir “Hilaal” kuwaas oo ka wada hadlay arimaha la xiriira soosaarista Shidaalka ee Soomaaliya.

Telerson iyo Hilaal ayaa isla jeexjeexay, suurtagalnimada sidii soomaaliya loosoo saari lahaa kheyraadka dabiiciga ah ee uu alle ku maneystay, iyagoo dhinacyada isku waafaqay wixii hadda ka dambeeya in Soomaaliya ay si rasmi ah uga faa’iideysato Kheyraadkeed Dabiiciga ah ee u keydsan.

Wasiir Hilaal ayaa dhinaca kale wadamada horumaray ee uu mareykanka Hormuudka u yahay ka codsaday, sidii soomaaliya looga gacan siin lahaa soo saarashad Kheyraadka dabiiciga ah sid Shidaalka iyo Macdanta la aaminsnayahay in ay gobollo badan oo dalka ah kujiraan.

Kulanka dhex maray Wasiir Hilaal iyo Xoghaye Telerson ayaa gaba-gabadii la isku waafaqay in Soomaaliya laga caawiyo hanaanka ay kula soo bixi karto kheyraadka dabiiciga ah, iyo in loo helo suuq loo iibgeeyo wixii lasoo saaro arintaas oo uu si weyn u soo dhaweeyey Xoghaye Telerson.

Wasiir kuxigeenka Macdanta iyo Batrolka ee Soomaaliya oo kamid ahaa Golihii Wasiirada ee uu dhawaan Magacaabay RW Kheyre ayaa dardar cusub galiyay wasaarada inta u jogayna waxa u ka qayb galay shirar kala duwan oo ka dhacay Dalal, Kenya, Norway iyo Turkiga waxa sidoo kale u qorshaysan Wasiirka Shir muhim ah oo ka dhici dona Wadanka UK Bisha Fooda inagu soo haysa.

 

Daawo: Soomaaliya oo Markii ugu horeysay ka qeyb-gashay Shirka Wadamada Batroolka Caalamka.

Shirka wadamada hodanka ku ah Shidalka ee Dunida ayaa dhawaan ka dhacay Magaalada Istanbuul ee Dalka Turkiga, waxaan Soomaaliya ay kamid noqotay wadamidii lagu casuumay Kulankaas Markii ugu horeysay tan iyo burburkii Dowladdi dhexe kadib.

Kulankani oo lagu Magacaabo ” World Petrolium Congress” ayaa waxaa Soomaaliya uga qeybgalay Wasiir kuxigeenka Wasaaradda Macdanta iyo Batroolka ee Soomaaliya Mudane Maxamuud Cabdulqaadir “Hilaal”.

Wasiirka ayaa kulanka ka jeediyey Khudbad Muhiimad gooniyaad leh oo taabatay Quluubta kasoo qeybgalayaasha kulanka, isagoo cadeeyey sida dalkeena Soomaaliya uu hodan ugu yahya Kheyraadka, isla mar ahaantaane ay muhiim tahay in dowladda laga garab siiyo sidii shidaalka iyo kheyraadka dalkeeda ceegaaga ay ula soo bixi laheyd.

Madaxdii kulanka kasoo qeybgashay oo ay kamid ahaayeen, -Rex Tillerson, Xoghaya Maraykanka, Madaxwaynaha Serbia, Madaxwaynaha World Petroleum Council, Madaxwaynaha Albaaniya, Madaxwaynaha Azerbaijan iyo Wasiirada  Kheyradka dhabiciga ah iyo midka arimaha dibada ee Turkiga Kuwaas oo dhamaantood si isku mid ah hoosta uga xariiqay Muhiimadda uu shirkani u leeyahay Wax soosaarka Dabiicigfa ah ee dalalka qaar ay hodanka ku yihiin.

Kulanka oo ku dhamaday is afgarad laga gaaray dhamaan qodabadii laga wada hadlay, ayaa Wasiir kuxigeenka Macdanta iyo Batroolka ee Soomaaliya wuxuu dib ugu laabtay Magaalada Muqdisho.